گروه زمين شناسي دانشگاه زنجان در يك نگاه

گروه زمين شناسي دانشگاه زنجان در سال 1372 با تلاش دکتر یوسف قدیمی دانش آموخته دانشگاه فیلیپس ماربورگ آلمان تاسیس گردیده، فعاليت آموزشي خود را از همان سال با پذیرش دانشجویان دوره كارشناسي زمين شناسي آغاز نمود. پذیرش دانشجویان دوره کارشناسی در نوبت دوم در بهمن ماه سال 1383 محقق گرديد. در سال 1385 فعالیت آموزشی گروه در مقطع کارشناسی ارشد با پذيرش اولین دوره دانشجو در مقطع کارشناسي ارشد گرايش پترولوژي آغاز شد. بدنبال آن با پذيرش دانشجو در مقطع کارشناسي ارشد گرايش هاي زمين شناسي اقتصادي در سال 1390 و چينه نگاری و دیرینه شناسي در سال 1393 فعالیت آموزشی گروه توسعه یافت. مجوز راه اندازی دوره دکترای فسیل شناسی و چینه شناسی در سال 1403 کسب گردیده که در حال حاضر پذیرش دانشجوی دکتری در این گرایش در حال انجام است.

گروه زمين شناسي دانشگاه زنجان دارای 10 عضو هیئت علمی ( 1 استاد، 7 دانشیار و 2 استادیار) است که در زیر گروه های تخصصی پترولوِژی، چینه نگاری و دیرینه شناسی، زمین شناسی اقتصادی و رسوب شناسی و سنگ شناسی رسوبی به آموزش و پِژوهش مشغول هستند.

گروه زمين شناسي داراي آزمايشگاه هاي آموزشی کاني شناسي، فسیل ‎­شناسي، سنگ شناسي آذرين و دگرگوني، زمین شناسی اقتصادی، رسوب شناسي و سنگ ­­شناسي رسوبي، زمين ­‎شناسي ساختماني و آزمایشگاه ‎های پِژوهشی میکروسکوپی پیشرفته، کانی ­‎شناسی کاربردی، کانه ­نگاری پیشرفته، آماده ­‎سازی فسیل‎ها، جدایش کانی‎های سنگین و سیالات درگیر مي باشد. در ضمن، کارگاه های تهیه مقاطع میکروسکوپی و نمونه­ کوبی و خردایش گروه جهت برش نمونه هاي سنگي، تهيه مقاطع نازک و صيقلي، خردایش و آماده سازی نمونه‎ های سنگی جهت آنالیز‎های شیمیایی فعال مي باشند.

آشنایی با دانش زمین شناسی

زمین شناسی دانش مطالعه زمین و مواد سازنده آن، ساختارهای موجود در آن، عوامل تاثیرگذار بر آنها و نیز مطالعه پیشینه حیات و تحول آن می ‎باشد. زمین شناسی شاخه ای از علوم است که با بخش جامد زمین، سنگ ‎های تشکیل دهنده آن و عوامل تغییر دهنده آنها در طی زمان سروکار دارد. زمین ‎شناسی مدرن همراه با دیگر شاخه‎ های علوم زمین مانند آب‏شناسی و علوم جوی مجموعاً علم شناخت سیستم سیاره زمین را تشکیل میدهند.

زمین شناسان ساختارهای موجود در روی زمین و ویژگی های درونی زمین را شرح می دهند و عوامل تشکیل و تغییر دهنده آنها را بررسی می کنند. این علم با کمک روش های تعیین سن سنگها و لایه های زمین، قادر به بازسازی تاریخ و تحولات گذشته زمین می باشد. محققین علوم زمین نیز شواهد حرکت قاره ها، تغییرات دریاها و اقیانوسها و آب و هوای گذشته زمین را برای پیش بینی تحولات آتی سیاره زمین مطالعه میکنند.

برای انجام مطالعات زمین شناسی مجموعه ­ی گسترده ای از ابزار و روشها برای شناخت و درک ساختارها و مراحل تکامل زمین استفاده می شود. این روش ها شامل مطالعات و برداشت های صحرایی، بررسی های آزمایشگاهی، تجزیه شیمیایی و مدل سازی های کامپیوتری می باشند. زمین شناسان با بررسی چگونگی تغییر مواد، ساختارها، فرایندها، و موجودات در طی زمان تلاش میکنند تاریخ تحولات زمین را درک کرده تا بتوان از آن برای فهم شرایط امروزی و آینده استفاده نمود.

در عرصه عمل و کاربرد، زمین شناسی در اکتشافات و استخراج مواد معدنی و منابع انرژی (نفت، گاز و زغال سنگ)، ارزیابی منابع آبی، انجام پروژه های مهندسی و عمرانی، درک مکانیسم بلایای طبیعی و کاهش آثار مشکلات زیست محیطی مورد استفاده گسترده قرار دارد.

مطالعه فرایندهای تاثیرگذار بر روی زمین مانند زلزله، سیل، زمین لغزش، آتشفشان، درک فرایندهای کنترل کننده و خطرات ناشی از این وقایع به ما کمک می­کند تا آثار زیان بار آنها را در جوامع انسانی کاهش دهیم. اگر زمین شناسان نقشه های وقوع سیلاب یا دیگر مخاطرات زمین شناختی را برای منطقه ای تهیه نمایند در واقع به کمک آن میتوان محل وقوع این رخدادها را در آینده نیز پیش ­بینی نمود و آثار زیان بار آنها را کاهش داد.